Trwa ładowanie...
di2b264

"Zwłoki paliliśmy na stosie, chłopiec jeszcze żył". Wstrząsające relacje świadków nazistowskich zbrodni

Dzięki tłumaczeniom na język angielski, świadectwa świadków trafią także do obiegu międzynarodowego, upowszechniając na świecie wiedzę o okupacji niemieckiej w Polsce i pamięć o ofiarach totalitaryzmu.
Głosuj
Głosuj
Podziel się
Opinie
"Zwłoki paliliśmy na stosie, chłopiec jeszcze żył". Wstrząsające relacje świadków nazistowskich zbrodni
di2b264

- Kiedy wszedłem na podwórze (...) trupy już leżały warstwami, jeden na drugim, przy czym stos tych trupów pod ścianami był wysoki na jeden metr, a miejscami nawet wyżej. W chwili wejścia na podwórze, gdy zobaczyłem trupy, posłyszałem jak jeden z SS-manów wołał po polsku: „wchodzić jak najwyżej!”. Następnie posłyszałem salwę i upadłem na twarz (..) Gdy już leżałem, poczułem, iż jakiś mężczyzna upadł mi na nogi, inni przechodzili przeze mnie. Egzekucja trwała 10-15 minut - tak brzmi fragment świadectwa Wacława Dabrowskiego, który w czasie powstania pracował w Szpitalu Wolskim przy ul. Płockiej 26, jako pracownik fizyczny.

Ta, oraz ponad 500 innych relacji świadków niemieckich zbrodni z okresu okupacji, (m.in. relacje ocalałych z rzezi Woli) znajdziemy w internetowym repozytorium cyfrowym Ośrodka Badań nad Totalitaryzmami im. Witolda Pileckiego pod adresem zapisyterroru.pl .

Zapisy Terroru

di2b264

„Zapisy Terroru” to jeden z największych zbiorów świadectw ludności cywilnej okupowanej Europy. W stworzonym na potrzeby projektu internetowym repozytorium cyfrowym Ośrodek Badań nad Totalitaryzmami im. Witolda Pileckiego publikuje protokoły przesłuchań świadków – obywateli polskich, którzy po II wojnie światowej składali zeznania przed Główną Komisją Badania Zbrodni Niemieckich w Polsce. Kryją się w nich osobiste doświadczenia tysięcy Polaków – ofiar nazistowskiego terroru, ich rodzin i bliskich. W przyszłości planowane jest uzupełnienie „Zapisów Terroru” o świadectwa dotyczące zbrodni komunistycznych.

Magdalena Gawin, wiceminister kultury: "Były to świadectwa reglamentowane przez system sądownictwa w PRL-u"

- Do roku 89 nie było mowy, żeby to wykorzystywać, dlatego że były to świadectwa reglamentowane przez system sądownictwa w PRL-u. Rodziny ofiar nie były o nich informowane, nie można było o nich przeczytać - mówiła w TVP Info Magdalena Gawin.

W pierwszej kolejności udostępnione zostało ponad 500 zeznań, które dotyczą Warszawy i okolic. Znajdują się wśród nich relacje o terrorze niemieckim w okupowanej stolicy: egzekucjach ulicznych, łapankach, życiu codziennym warszawskiego getta i mordach na polskiej inteligencji, przeprowadzonych w Palmirach i innych miejscowościach podwarszawskich. Prezentowane są świadectwa więźniów Pawiaka i Gęsiówki oraz osób, które przeszły przez brutalne przesłuchania w alei Szucha.

di2b264

Część zeznań pochodzi od polskich Żydów, ocalałych z transportów do obozu zagłady w Treblince. Udostępniono relacje warszawiaków, którzy przeżyli Rzeź Woli – wielką akcję ludobójczą, przeprowadzoną przez Niemców w pierwszych dniach Powstania Warszawskiego.

(Autor: Ośrodek Badań nad Totalitaryzmami im.Witolda Pileckiego / zapisyterroru.pl)

Cele ośrodka

di2b264

- Pierwszy cel jest taki, że chcemy przełamać barierę informacyjną i stworzyć dobre warunki pracy dla ludzi historii i kultury z tzw. Zachodu. Drugim celem ośrodka jest pobudzenie historii w Polsce. Historii lokalnej i rodzinnej - tłumaczyła w TVP Info wiceminister.

Jak dodała, „bardzo wiele Polaków nie wie, że ich dziadkowie składali zeznania przed komisją (Główną Komisją Badania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu)”. - Ludzie się tym nie chwalili, że składali takie zeznania i dzisiaj mają szansę, by dowiedzieć się czegoś więcej na temat swoich rodzin - wyjaśniała Magdalena Gawin.

20 tys. stron przeanalizowanych akt

„Zapisy Terroru” to dziś 20 tys. stron przeanalizowanych akt, 9 tys. odrębnych rekordów w bazie danych i 1,5 tys. stron udostępnionego materiału źródłowego. Każde świadectwo jest dokładnie opisane, co ułatwia identyfikację świadków i rozpoznanie lokalizacji, w których rozgrywały się wydarzenia, a także usytuowanie relacji w czasie. Dzięki pełnotekstowej wyszukiwarce i systemowi tagów użytkownik szybko trafi na interesujące go zeznania.

di2b264

Uzupełnienie zbiorów

W przysżłości planowane jest uzupełnienie zbioru świadectw o prywatne zdjęcia, dokumenty, listy i wspomnienia oraz inne pamiątki dotyczące osób zeznających i wspomnianych w zeznaniach. Pomysłodawcy projektu chcą pokazać ich osobiste historie, towarzyszące im emocje i uczucia, a także życie codzienne. W najbliższej przyszłości Ośrodek zorganizuje zbiórkę pod hasłem „Podziel się pamięcią!”, apelując do wszystkich Polaków w kraju i za granicą, aby przekazali pamiątki ze swoich prywatnych archiwów, które po digitalizacji uzupełnią i wzbogacą cyfrowe repozytorium Ośrodka na stronie internetowej.

Mają oni nadzieję zgromadzić w ten sposób materiał bezcenny nie tylko dla badaczy, ale także wszystkich, którzy chcieliby poznać i zrozumieć tragiczne losy ludzi, którzy dostali się w tryby totalitarnej machiny.

Źródło: (zapisyterroru.pl/tvp.info/WawaLove.pl)

di2b264

Przeczytaj też: "Do dziś nie ma pełnej wiedzy o oddziałach tłumiących powstanie warszawskie"

di2b264

Podziel się opinią

Share
di2b264
di2b264